Czarna dziura

Czy można popsuć czarną dziurę?

13 czerwca 2010, 11:06

Człowiek jest istotą, która niestety lubi psuć. I potrafi popsuć chyba wszystko, czego może dosięgnąć. „Co by tu jeszcze można zepsuć, panowie?" A czy można zepsuć czarną dziurę? Okazuje się, że można. Przynajmniej teoretycznie.



Pandemia Czarnej Śmierci nie była tak śmiercionośna, jak się uważa

11 lutego 2022, 13:06

Czarna Śmierć (1347–1352) uznawana jest za największą pandemię w historii. Była to pierwsza fala drugiej – po Dżumie Justyniana – pandemii dżumy. Obecnie uważa się, że zabiła ona nawet do 50% mieszkańców Europy. Jednak autorzy nowych badań, w których brali udział polscy naukowcy z UJ, PAN, UAM i Uniwersytetu Białostockiego, twierdzą, że pandemia nie była tak śmiercionośna, jak się ją obecnie przedstawia.


Znaleźli dowód na wielką eksplozję i brakującą materię

30 sierpnia 2016, 10:23

Obecnie centrum Drogi Mlecznej to spokojne miejsce, jednak przed 6 milionami lat, gdy na Ziemi pojawiły się pierwsze hominidy, doszło do gwałtownej eksplozji w sercu Galaktyki. Właśnie znaleziono dowody na takie wydarzenie.


Zagadka niezwykłego neutrino. Pochodzi z eksplozji kwazi-ekstremalnej pierwotnej czarnej dziury?

10 lutego 2026, 12:19

W 2023 roku wykrywacz neutrin KM3NeT zarejestrował neutrino, które niosło ze sobą więcej energii, niż powinno być to możliwe. Nie znamy bowiem we wszechświecie źródła zdolnego do emisji neutrin o energii 100 000 razy większej rejestrowane w Wielkim Zderzaczu Hadronów. Teraz, na łamach Physical Review Letters, naukowcy z University of Massachusetts Amherst, zaproponowali rozwiązanie zagadki. Ich zdaniem emisja neutrin o tak wielkich energiach może mieć miejsce podczas eksplozji „kwazi-ekstremalnej pierwotnej czarnej dziury”.


Astronomowie zauważyli 2 supermasywne czarne dziury, które połączą się w ciągu 100 lat

9 kwietnia 2026, 09:50

W centrum niemal każdej dużej galaktyki znajduje się supermasywna czarna dziura, której masa jest o miliony lub nawet miliardy razy większa, niż masa Słońca. Nie jest jednak jasne, jak czarne dziury osiągają tak gigantyczną masę. Sam proces akrecji otaczającego dziurę materiału jest zbyt powolny. Astronomowie obserwowali już we wszechświecie zderzenia galaktyk, stąd więc narodziła się hipoteza, że ich czarne dziury również mogą się zderzać i łączyć, tworząc w ten sposób supermasywne czarne dziury. W sercu blazara Mrk 501 naukowcy odkryli silny dowód na istnienie tam dwóch czarnych dziur, które połączą się za około 100 lat.


Trufla przecięta na pół

Czarne grzyby dla astronautów?

23 maja 2007, 15:38

Naukowcy zaobserwowali, że pewne gatunki grzybów zasiedliły okolice elektrowni atomowej w Czernobylu. Ziemia wokół elektrowni jest czarna od melaniny, barwnika występujących w grzybach.


Po co kotom cętki, paski albo gładkie futro?

20 października 2010, 12:20

Czemu cętki na ciele lamparta mają kształt rozety lub pierścienia, a tygrysy pokrywają pasy? Rudyard Kipling sugerował, że umaszczenie lampartów jest dopasowane do ich środowiska, w którym pełno drzew, krzaków i nieregularnych cieni (pisarz wyłożył swoją teorię w książce pt. "Takie sobie bajeczki", a konkretnie w opowiadaniu "Jak lampart dostał plam na skórze"). Choć może to przypominać dywagacje na temat pasów zebry, naukowcy z Uniwersytetu Bristolskiego zastanowili się, czy w historii tej można tkwić ziarnko prawdy.


Jasność na zamówienie

22 kwietnia 2013, 11:07

Astronomowie z całego świata mają okazję obserwować niezwykłe wydarzenie. Nieboskłon jest rozświetlony najjaśniejszym z zaobserwowanych dotąd promieniowań gamma. Tego typu promieniowanie to najbardzie energetyczne wydarzenie we wszechświecie.


Potężne pole magnetyczne czarnej dziury

17 kwietnia 2015, 16:26

Pięciu astronomów z Chalmers University of Technology wykorzystało teleskop Alma do pomiarów pola magnetycznego w pobliżu czarnej dziury jednej z odległych galaktyk. Okazało się, że jest ono znacznie potężniejsze niż cokolwiek innego wykrytego w centrum galaktyki.


To nie naukowa sensacja, a złudzenie optyczne

16 października 2018, 05:45

Astronomowie ze szwedzkiego Uniwersytetu w Lund znaleźli możliwe wytłumaczenie tajemniczego zjawiska, odkrytego w ubiegłym roku w pobliżu centrum naszej galaktyki. Wówczas zauważono, że w pobliżu centralnej czarnej dziury, Sagittariusa A*, znajdują się duże ilości skandu. Szwedzi twierdzą, że to iluzja optyczna.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk